Nowości, wiadomości...

- Hypatia miała jeden z największych romansów w historii: z nauką - komentuje odtwórczyni jej roli Rachel Weisz. - Źródła wspominają o jej wielkiej urodzie, ale milczą o życiu osobistym. Wygląda na to, że jej największą miłością były gwiazdy. Naszym celem było oddanie emocji związanych z badaniem kosmosu. W końcu zdecydowaliśmy się opowiedzieć historię Hypatii. Tłem dla opowiadanej historii jest powolny zmierzch grecko-rzymskiej cywilizacji pod naporem chrześcijaństwa... [Czytaj dalej...]


W Warszawie odbyła się XI Wielka Manifa, tym razem pod
hasłem "Solidarne w kryzysie! Solidarne w walce!". Było słonecznie, kolorowo i
z muzyką. Wielu, bardzo różnych ludzi, uczestnicząc w marszu, wyraziło poparcie
dla spraw, które często traktowane bywają jako wymysły grupy feministek, a nie... [Czytaj dalej...]


Ujednoznacznienie Ten artykuł dotyczy miasta w województwie śląskim. Zobacz też: inne miejscowości o tej nazwie.
Sosnowiec
Panorama miasta
Dworzec PKP Sosnowiec Główny
Herb Flaga
Herb Sosnowca Flaga Sosnowca
Województwo śląskie
Powiat miasto na prawach powiatu
Gmina
• rodzaj
Sosnowiec
miejska
Prawa miejskie 1902
Prezydent miasta Kazimierz Górski
Powierzchnia 91,06[1] km²
Wysokość 250 m n.p.m.
Ludność (2009)
• liczba
• gęstość
• aglomeracja

220 450[2]
2435 [1] os./km²
2 441 000 (śląsko-dąbrowska)
Strefa numeracyjna
(+48) 32
Kod pocztowy 41-200 do 41-225
Tablice rejestracyjne SO
Położenie na mapie Polski
"Tło mapy lokalizacyjnej, z zaznaczonymi granicami"
"Sosnowiec"
Sosnowiec
50°18'N 19°10'E / 50.3, 19.167Współrzędne: 50°18'N 19°10'E / 50.3, 19.167
TERC
(TERYT)
247501 1
Miasta partnerskie Maroko Casablanca (Maroko)

Francja Les Mureaux (Francja)
Węgry Komárom (Węgry)
Francja Roubaix (Francja)
Rumunia Suczawa (Rumunia)

Urząd miejski
Al. Zwycięstwa 20
41-200 Sosnowiec
Galeria zdjęć w Wikimedia Commons Galeria zdjęć w Wikimedia Commons
Strona internetowa miasta

Sosnowiec – miasto położone na południu Polski, w Zagłębiu Dąbrowskim, w województwie śląskim, w centrum Górnośląskiego Okręgu Przemysłowego (GOP). Najludniejsze miasto Zagłębia Dąbrowskiego.

Spis treści

edytuj Dzielnice

Na górę strony

edytuj Geografia

edytuj Położenie

Sosnowiec położony jest na Wyżynie Śląskiej na terenie Zagłębia Dąbrowskiego. Pod względem geologicznym Sosnowiec położony jest w Górnośląskim Zagłębiu Węglowym obejmującym cały Górnośląski Okręg Przemysłowy oraz Rybnicki Okręg Węglowy. Sosnowiec graniczy z następującymi miastami:

edytuj Rzeki i cieki wodne

edytuj Zbiorniki wodne i jeziora

  • Balaton w Sosnowcu Porąbce
  • Leśna w Sosnowcu Kazimierzu Górniczym
  • Stawiki w Sosnowcu Starym Sosnowcu

edytuj Demografia

  • Wykres liczby ludności Sosnowca od czasu uzyskania praw miejskich (1902 r.) do dnia dzisiejszego:

W okresie powojennym najbardziej dynamiczny wzrost liczby ludności Sosnowca miał miejsce w latach 70. XX wieku. Wynikał on nie tylko z rozbudowy osiedli mieszkaniowych, ale przede wszystkim z powiększenia obszaru miasta w 1975 roku i włączenia w jego skład dotychczasowych samodzielnych ośrodków: miast Zagórze, Kazimierz Górniczy i Klimontów oraz osiedla Maczki. Dzięki temu Sosnowiec już w 1977 roku stał się miastem ponad dwustutysięcznym (204 630 mieszkańców)[3]. Dalszy wzrost liczby mieszkańców miasta zawdzięczamy budowie nowych osiedli mieszkaniowych, głównie dla pracowników Kombinatu Metalurgicznego "Huta Katowice" w Dąbrowie Górniczej. W 1981 roku Sosnowiec stał się miastem ćwierćmilionowym i był nim do 1993 roku. Największą liczbę mieszkańców odnotowano w 1987 roku (259 580 mieszkańców)[4].
Od początku lat 90. XX wieku trwa permanentny spadek liczby ludności Sosnowca. Wynika on nie tylko z ubytków naturalnych ludności, ale również ujemnego salda migracji. Procesy te spowodowane zostały przede wszystkim przemianami społeczno-gospodarczymi, w wyniku których gospodarka miasta, oparta przede wszystkim na przemyśle ciężkim, znacznie podupadła.

edytuj Historia

Sosnowiec, Plac Stulecia popularnie nazywany "Patelnią"
Znaczek z 1916 z Sosnowic; z nazwą "Sosnowice"
Information icon.svg Osobny artykuł: Historia Sosnowca.

Nazwa miasta pochodzi od borów sosnowych porastających te tereny przed 1830. Pierwotna nazwa miasta brzmiała Sosnowice. Najstarsza znana wzmianka o osadzie z terenu obecnego Sosnowca pochodzi być może z 1123, a już z pewnością o Milowicach, jak również o Klimontowie, Zagórzu i innych można mówić na podstawie dokumentu z 1228 i innych począwszy od XIII wieku. Prawa miejskie przez krótko w XVIII wieku posiadał Modrzejów a następnie od 1902 Sosnowiec, co było pierwszym przypadkiem nadania takich praw w Królestwie Polskim za rządów caratu po Powstaniu Styczniowym, w którym to zresztą Sosnowiec też miał swoją chlubną kartę. W chwili uzyskania praw miejskich w 1902 "wieś" Sosnowiec liczyła jednak 61 tys. mieszkańców, miała własną prasę, teatr zawodowy, rozwinięte lecznictwo ze szpitalem, wśród wydarzeń, jakie miały tu miejsce, prócz wspomnianych walk powstańczych, należy odnotować np. pierwszy w Polsce – razem z Warszawą – pochód pierwszomajowy itp. działania. Presja, jaką więc te fakty musiały wywierać na administrację carską, najlepiej tłumaczy, jak to się stało, że pomimo nastrojów antycarskich, właśnie Sosnowiec zyskał jako pierwszy po powstaniu prawa miejskie.

edytuj Administracja

Information icon.svg Osobny artykuł: Prezydenci Sosnowca.

Skład rady miejskiej:

Kadencja 1998-2002

Komitet Wyborczy Głosy Punkty proc. Mandaty  % mandatów
SLD 18 243 41,91% 19 67,86%
Platforma Sprawiedliwości i Wolności z Karolem Winiarskim dla Sosnowca 8 754 20,11% 7 25,00%
Liga Polskich Rodzin 3 782 8,69% 1 3,57%
Porozumienie Samorządowe "Sojusz dla Sosnowca" 3 728 8,56% 1 3,57%
Samoobrona Rzeczpospolitej Polskiej 3 090 7,10% - -
Lewica Społeczna 1 942 4,46% - -
Śląskie Forum Kobiet 1 356 3,12% - -
Antyklerykalna Polska 1 314 3,02% - -
Konfederacja Ruch Obrony Bezrobotnych RP 648 1,49% - -
Praworządność 327 0,75% - -
Alternatywa Partia Pracy 270 0,62% - -
Moja Mała Ojczyzna 72 0,17% - -
Razem 59 105 100,0% 28 100,0%
Frekwencja 31,54%

Kadencja 2006-2010

Komitet Wyborczy Głosy Punkty proc. (zmiana) Mandaty (zmiana)  % mandatów
Sojusz Lewicy Demokratycznej 20 402 35,45% -5,46% 15 - 4 53.57%
Platforma Obywatelska RP 16 683 27,99% +7,88% 8 - 28,57%
Prawo i Sprawiedliwość 11 035 19,18% +19,18% 4 - 14.28,00%
Komitet Rozwoju Sosnowca z Karolem Winiarskim 4 659 8,10% -12,01% 1 -6 3.57%
Samoobrona Rzeczpospolitej Polskiej 1 914 3,33% -3,77% - - -
Liga Polskich Rodzin 1 824 3,17% -5,52% - -1 -
Krajowe Forum Bezrobotnych - Stowarzyszenie Społeczne 491 0,85% +0,85% - - -
Polska Partia Pracy 291 0,51% +0,51% - - -
Świetlana Przyszłość 247 0,43% +0,43% - - -
Razem 59 105 100,0% - 28 - 100,0%
Frekwencja 31,54%

Źródło: Państwowa Komisja Wyborcza

edytuj Gospodarka

Sosnowiec powstał jako miasto przemysłowe, dzięki szybkiemu rozwojowi przemysłu ciężkiego. Swój rozwój zawdzięcza głównie dogodnej lokalizacji na skrzyżowaniu ważnych szlaków drogowych i kolejowych. Po 1989 w mieście nastąpiła restrukturyzacja przemysłu, gdzie w wyniku likwidacji większości zakładów wydobywczych uległ zmianie profil rozwoju miasta z górniczo-hutniczego przekształcił się w przemysłowo-handlowy z uwzględnieniem warunków lokalizacyjnych.

Information icon.svg Osobny artykuł: Gospodarka i handel w Sosnowcu.

edytuj Transport

edytuj Transport drogowy

Droga ekspresowa S86

W pobliżu Sosnowca przebiega autostrada A4 – odległość ze Śródmieścia do jej węzłów wynosi:

Przez miasto przebiegają:

W mieście znajduje się ok. 30 stacji paliw, 7 stacji kontroli pojazdów, kilka wielkich salonów samochodowych połączonych z autoryzowanymi serwisami, natomiast tuż za jego granicą znajduje się giełda samochodowa w Mysłowicach.

edytuj Transport kolejowy

Śródmieście przełom lat 60. i 70. XX wieku

Przez miasto przebiegają odnogi historycznych szlaków, którym Sosnowiec zawdzięcza swój potężny rozwój:

W odległym o 18 km od Śródmieścia Sosnowca sąsiednim Sławkowie planowana jest inwestycja oddziaływająca na cały zagłębiowski region, w postaci rozbudowy suchego portu przeładunkowego na zakończeniu Linii Hutniczej Szerokotorowej (która w rzeczywistości kończy się w granicach administracyjnych Sosnowca, w Kolonii Cieśle), jako strategiczny element kombinowanego połączenia towarowego wschód-zachód.

Dużym powodzeniem u mieszkańców cieszą się przejazdy do Warszawy oraz do Gliwic. Na stacji kolejowej Sosnowiec Główny zatrzymują się wszystkie pociągi pasażerskie krajowe i międzynarodowe z wyjątkiem jednego ("Vltava" Praha hl.n.Moskwa Bel.). Stacja Sosnowiec Południowy na której również zatrzymywały się pociągi dalekobieżne, jest obecnie obsługiwana wyłącznie przez osobowe pociągi regionalne (najdłuższa relacja: Katowice – Kielce)

Na terenie Sosnowca znajduje się siedem stacji kolejowych na następujących liniach:

Dworce Sosnowiec Główny oraz Sosnowiec Maczki mają zabytkową architekturę, oba były przed I Wojną Światową stacjami granicznymi.

edytuj Transport autobusowy

Przed dworcem kolejowym Sosnowiec Główny zatrzymują się autobusy relacji WarszawaKraków oraz ŁódźKraków obsługiwane przez firmę Polski Ekspress (po jednej parze dziennie). Ponadto przez Śródmieście Sosnowca kursują linie dalekobieżne, głównie w kierunku województw świętokrzyskiego i małopolskiego, co wynika z kierunków imigracji ludności wywołanej budową Huty Katowice. Także przed dworcem kolejowym Sosnowiec Główny zatrzymuje się wiele linii komunikacji miejskiej.

Ulica 3 Maja

System miejskiego transportu pasażerskiego, zasadniczo oparty na autobusach i tramwajach, jeszcze niedawno należał do najbardziej archaicznych na skalę europejską.

19 września 1991 Sosnowiec przystąpił do związku gmin w celu wspólnej organizacji transportu miejskiego. Decyzja ta poskutkowała wkrótce sukcesywnym obniżaniem ilości wykonywanych przez środki transportu (zwłaszcza autobusy) wozo-kilometrów, oraz spadkiem wskaźnika pasażero-kilometrów. W ostatnich latach miasto zaczęło powoli inwestować w drogi i coraz więcej starych tras ulega przebudowie w miarę możliwości. Polepszył się także stan autobusów. Miasto zakupiło autobusy typu Solaris (cztero- i sześciokołowe), a także w roku 2005 cała partie niskopodłogowych, używanych, niemieckich autobusów typu Man w bardzo dobrym stanie (krótkich i przegubowych), oraz nowe, niskopodłogowe Jelcze.

Information icon.svg Osobny artykuł: Autobusy w Sosnowcu.
Information icon.svg Osobny artykuł: Tramwaje w Sosnowcu.

edytuj Religia

Kościół Starokatolicki Mariawitów w Sosnowcu

Sosnowiec jest siedzibą rzymskokatolickiej Diecezji sosnowieckiej. W mieście znajdują się 32 kościoły parafialne, w tym jedna bazylika, jakim to tytułem została obdarzona sosnowiecka katedra – oraz jedno sanktuarium – Sanktuarium Miłosierdzia Bożego. W Sosnowcu powstało też żeńskie zgromadzenie zakonneKarmelitanek Bosych Dzieciątka Jezus, których współzałożycielka, s. M.Teresa Janina Kierocińska, zwana w kręgach katolickich Matką Zagłębia jest obok Wandy Malczewskiej kandydatką na ołtarze związaną z Sosnowcem, nieporównanie zresztą bardziej wrośniętą w ten lud, jak świadczy jej przydomek; prócz Karmelitanek w Sosnowcu działa jeszcze kilka zgromadzeń zakonnych męskich i żeńskich.

W Sosnowcu działają dwie parafie starokatolickie: polskokatolicka (parafia p.w. Matki Bożej Bolesnej) oraz parafia Starokatolickiego Kościoła Mariawitów pw. Matki Boskiej Różańcowej.

Sosnowiec jest siedzibą parafii Polskiego Autokefalicznego Kościoła Prawosławnego. W przeszłości w Sosnowcu znajdowały się trzy cerkwie prawosławne. Jedyną z nich, która zachowała się do naszych czasów, jest Cerkiew śś. Wiery, Nadzieżdy i Ljub'wi w Sosnowcu[5].

W mieście znajduje się parafia Ewangelicko-Augsburska (posiadająca 1 kościół i 1 kaplicę).

W mieście znajdują się zbory Wspólnoty Kościołów Chrystusowych, Kościoła Zielonoświątkowego oraz Kościoła Adwentystów Dnia Siódmego.

W Sosnowcu działa Centrum Kongresowe i kilka Sal KrólestwaŚwiadków Jehowy oraz ośrodek medytacyjny Buddyjskiego Związku Diamentowej Drogi Linii Karma Kagyu.

W przeszłości istniała w Sosnowcu Wielka Synagoga, która 9 września 1939 r. stała się z rąk hitlerowców miejscem kaźni wyznawców judaizmu; niewielka ilość wyznawców tej religii zamieszkuje miasto do dzisiaj.

Ponadto w Sosnowcu mieści się unikatowa nekropolia: cmentarz wielowyznaniowy, podzielony na 4 części: katolicką, ewangelicką, prawosławną i żydowską.

Struktura procentowa wyznawców religii poszczególnych kościołów w Sosnowcu w 1911 roku[6]:

edytuj Edukacja

Neofilologia, Uniwersytet Śląski

Edukacja w mieście jest zapewniona na wszystkich szczeblach, od przeszkolnego aż po najwyższy stopień, akademicki.

Wśród placówek edukacyjnych wyliczyć należy około 200 jednostek szczebla podstawowego i średniego. Wśród nich jest 117 publicznych jednostek edukacyjnych, działających w ramach zespołów szkół lub jako samodzielne jednostki: 39 przedszkoli, 35 szkół podstawowych , 24 gimnazja oraz 19 szkół ponadgimnazjalnych. W ramach zespołów szkół działa: 14 zespołów szkół ogólnokształcących, 3 zespoły szkół specjalnych, 1 centrum kształcenia ustawicznego, 11 zespołów szkół zawodowych. Obok szkół publicznych istnieje również 55 jednostek edukacyjnych niepublicznych: 2 przedszkola niepubliczne, 2 szkoły podstawowe niepubliczne, 1 szkoła podstawowa publiczna prowadzona przez osobę prawną, 5 gimnazjów, 1 liceum profilowane, 3 szkoły średnie zawodowe, 7 liceów ogólnokształcących młodzieżowych, 9 liceów ogólnokształcących dla dorosłych, 26 szkół policealnych zawodowych.

Na poziomie wyższym i ponadmaturalnym znajduje się kilka uczelni bądź instytutów wyższych z siedzibą w Sosnowcu, jak również kilka filii jednostek z innych miast.

Information icon.svg Osobny artykuł: Edukacja w Sosnowcu.

edytuj Kultura i media

edytuj Placówki kultury

edytuj Media

Wydawane głównie jako drukowane:

Na terenie miasta usytuowana obecnie jest rozgłośnia górnośląska Radio ESKA Śląsk 99,1 FM, która przejęła przed paru laty niegdyś miejską radiostację – Radio Rezonans – prezentując się zrazu jako kontynuatorka tejże sosnowieckiej stacji.

Z Sosnowcem związanych jest też kilka portali internetowych, czy to informacyjno-społecznych, czy to przybliżających historię i geografię miasta.

edytuj Zabytki i atrakcje turystyczne

Pałac Schona w centrum
Sosnowiec, Zamek Sielecki
Cerkiew pw. Wiary, Nadziei i Miłości

edytuj Honorowi Obywatele Sosnowca i Ludzie związani w historii z Miastem

Urząd Miasta

Prócz osób wyróżnionych największym w kategoriach honorowania przez Miasto tytułem "Honorowego Obywatela" - warto zwrócić uwagę jeszcze na ludzi, którzy otrzymali odznakę "Zasłużonego dla Miasta Sosnowca" [7] W biegu historii Miasta szczególne też znaczenie mają zasłużeni jeszcze inni liczni Ludzie szczególniej związani z Sosnowcem

Information icon.svg Z tym tematem związana jest kategoria: Ludzie związani z Sosnowcem.

edytuj Parki

Świątynia dumania, Park Dietla

Sosnowiec posiada ponad 2.250 ha terenów zielonych w parkach, skwerach, strefach ochronnych, ogródkach działkowych i lasach.

edytuj Sport

edytuj Obiekty sportowe

edytuj Zobacz też

Przypisy

  1. 1,0 1,1 "Powierzchnia i ludność w przekroju terytorialnym w 2008 r, GUS, 13 sierpnia 2008, Warszawa.
  2. Ludność. Stan i struktura w przekroju terytorialnym
  3. Rocznik statystyczny województwa katowickiego na 1978 r.
  4. GUS Bank Danych Regionalnych, faktyczne miejsce zamieszkania, stan na 31.XII.1987
  5. M. Bołtryk, Prawosławny Sosnowiec, Przegląd Prawosławny, nr 11 (293), ISSN 1230-1078, s.8-9
  6. M. Kisiel, P. Majerski, Mozaika kultur, Sosnowiec 2006
  7. http://www.sosnowiec.pl/strefa_rozrywki/artykuly/k1,96,zakochaj_sie_w_sosnowcu/k2,140,historia/k3,312,zasluzony_dla_miasta_sosnowca/

edytuj Linki zewnętrzne

Commons-logo.svg
Wikisłownik
Zobacz hasło SosnowiecWikisłowniku

Katowice | Wrocław | Warszawa | Gdańsk | Opole | Bydgoszcz | Lublin | Sosnowiec | Olsztyn | Szczecin | Gdynia | Sopot | Zakopane | Kielce | Konin | Gliwice | Tychy | Szanghaj | Bombaj | Moskwa | Seul | Tokio | Kair | Pekin | Londyn | Teheran | Bagdad | Bangkok | Kalkuta | Toronto | Sydney | Aleksandria | Melbourne | Pusan | Sofia | Zagrzeb | Praga | Tallinn | Helsinki | Ateny | Madryt | Amsterdam | Dublin | Hawana | Bejrut | Wilno | Ryga | Oslo | Belgrad | Singapur | Waszyngton |